Blog
Home Blog Genel Vergi Denetin Kontrol Listesi

Genel Vergi Denetin Kontrol Listesi

GENEL VERGİ DENETİM CHECK LIST (GENİŞLETİLMİŞ)

Önerilen sütunlar:
[Durum (E/H/K)] – [Açıklama] – [Risk Düzeyi (Y/O/D)] – [Önerilen İşlem]

1. Mükellef – Genel Bilgiler ve Organizasyon

  • Mükellefin vergi türleri doğru açılmış mı? (GV/KV, KDV, Muhtasar, Damga, ÖTV, ÖİV vb.)

  • Faaliyet konusu, iş kolu (NACE) ve ticaret sicil kayıtları güncel mi?

  • Ortaklık yapısı (hisse oranları, yeni ortak girişi/çıkışı) kayıtlara ve ticaret sicile uygun mu?

  • Kanuni temsilciler ve imza yetkilileri güncel mi? (şirket müdürü, yönetim kurulu)

  • Mükellefin defter tutma usulü (bilanço/esas) doğru mu?

  • Şube, depo, irtibat bürosu, iştirakler listesi tam mı?

  • Varsa teşvik belgeleri (yatırım, bölgesel, AR-GE vb.) dosyalanmış ve İK–muhasebe tarafından biliniyor mu?

2. Defter ve Belge Düzeni (VUK Açısından)

  • Yevmiye, büyük defter ve envanter defterleri zorunlu tüm dönemler için mevcut mu?

  • Defter tasdikleri (açılış/kapanış) zamanında yapılmış mı?

  • E-defter mükellefiyeti varsa, beratlar zamanında GİB’e yüklenmiş ve yedekleri alınmış mı?

  • Faturalar; seri-sıra numarası, tarih sıralaması, VKN/TCKN, mal/hizmet cinsi, miktar, birim fiyat vb. yönlerden şekil şartlarına uygun mu?

  • Fatura düzenleme süresi (7 gün kuralı) ihlal edilmemiş mi? (örneklem ile kontrol)

  • Perakende satış fişi / yazar kasa fişleri cihaz kayıtlarıyla uyumlu mu?

  • Tahsilat/tediye makbuzları, banka dekontları dosyalanmış ve kayıtla eşleştirilebilir mi?

  • Gider pusulası, müstahsil makbuzu vb. belgeler (serbest meslek, çiftçi alımları) doğru kullanılmış mı?

  • Belgeler üzerinde kazıntı, silinti, tahrifat vb. yok mu?

3. E-Belge Uygulamaları (E-Fatura/E-Arşiv/E-İrsaliye/E-Defter)

  • Mükellef zorunluluk kriterine girdiği tarihte e-belge uygulamalarına zamanında geçmiş mi?

  • E-fatura/e-arşiv fatura listesi ile 600–601 satış hesapları mutabık mı?

  • E-irsaliye düzenlenmesi gereken sevkiyatlarda (toptan satış, şehirlerarası sevkiyat vs.) eksiklik yok mu?

  • E-irsaliye tarihi ve sevkiyat tarihi uyumlu mu? (geri tarihli/ileri tarihli risk)

  • E-defter beratları için dosya yapısı (ay–dönem bazlı klasörleme) düzgün mü?

4. Kasa, Banka ve Nakit Hareketleri (100, 101, 102)

4.1. Kasa Hesabı (100 – 101)

  • Kasa hesabı fiili olarak sayılmış ve sayım tutanakları mevcut mu?

  • Kasa bakiyesi işletmenin büyüklüğüne göre makul mü, olağan dışı şişkinlik var mı?

  • Kasa hesabında negatif bakiye (imkânsız bakiye) oluşmamış mı?

  • Kasa hareketlerinde ortaklara/ilişkili kişilere sık sık yüksek meblağlı ödemeler var mı?

  • Kasa hesabı üzerinden kurgu satış / kurgu gider (sahte belge) riski tespit edildi mi?

4.2. Banka Hesapları (102)

  • Tüm banka hesapları (TL + döviz) muhasebeye intikal etmiş mi?

  • Banka ekstreleri ile muavin hesap mutabakatları periyodik yapılıyor mu?

  • Banka hesabı üzerinden yüksek tutarlı nakit çekimlerinde işletme/ortak ilişkisi analiz edilmiş mi?

  • POS/sanal POS tahsilatları ile satış hasılatı (600/601) uyumlu mu?

  • Komisyon, BSMV, POS giderleri doğru kaydedilmiş ve KKEG yönü incelenmiş mi?

5. Ortaklar ve İlişkili Kişiler (131, 231, 331, 431 vs.)

  • “Ortaklardan alacaklar/ortaklara borçlar” hesaplarında sürekli yüksek bakiye var mı?

  • Ortaklara faizsiz veya düşük faizli kredi niteliğinde hareketler var mı?

  • Grup içi şirketlerle (ilişkili kişiler) alım-satım, hizmet, kira, faiz, teminat işlemleri tespit edildi mi?

  • Bu işlemler için emsale uygunluk analizi (basit de olsa) yapılmış mı?

  • Örtülü sermaye kriterleri (özsermaye vs. borç) açısından kritik eşikler kontrol edildi mi?

  • Örtülü kazanç dağıtımı (piyasa rayicinin altında satış, üstünde alış, bedelsiz kullanım) riski olan işlemler listelendi mi?

6. Satışlar – Hasılat – BA/BS – E-Ticaret

  • Satış faturalarının tutarı ile 600-Yurtiçi Satışlar / 601-Yurtdışı Satışlar hesapları uyumlu mu?

  • Hasılat; banka, POS, kasa ve tahsilat makbuzları ile çapraz kontrol edildi mi?

  • BA/BS formları tüm yıllar için zamanında ve doğru verilmiş mi?

  • BA/BS’de gözüken büyük tutarlı mükelleflerle mutabakat yapılmış mı?

  • E-ticaret (pazaryeri, kendi sitesi, yurt dışı platformlar) varsa; ilgili portallardan alınan raporlar muhasebe kayıtlarıyla karşılaştırılmış mı?

  • Dövizli satış yapılmışsa kur farkları doğru hesaplanmış ve kaydedilmiş mi?

7. Alımlar, Maliyetler, Stoklar (150, 153, 620, 621, 622)

7.1. Stok ve Maliyet

  • Dönem sonu stok sayımları yapılmış ve sayım tutanakları mevcut mu?

  • Stok kayıtları ile fiili stoklar arasında önemli fark var mı?

  • Fire, zayiat, bozulma vb. durumlar için tutanak ve makul oran analizleri var mı?

  • Üretim işletmesinde 7’li hesaplar (710–720–730–740–760–770–780) doğru kullanılmış mı?

  • Genel üretim giderleri uygun anahtarla mamullere dağıtılmış mı?

  • Stok devir hızı ve brüt kâr marjı sektörel ortalamalarla kıyaslandığında mantıklı mı?

7.2. Satınalmalar

  • Mal ve hizmet alımlarında sahte belge / muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge riski analiz edilmiş mi?

  • KDV indirim listesi ile 320 Satıcılar hesabı uyumlu mu?

  • Özel matraha tabi işlemler, tevkifatlı alışlar, istisnalı işlemler doğru sınıflandırılmış mı?

8. Giderler, KKEG ve Özel Gider Kalemleri

  • 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri, 770 Genel Yönetim Giderleri, 780 Finansman Giderleri detaylı tarandı mı?

  • Kanunen kabul edilmeyen giderler (kumar, usulsüzlük cezaları, gecikme zamları, özel tüketim niteliği, şahsi giderler vb.) ayrıştırılmış ve KKEG’e alınmış mı?

  • Binek otomobil giderleri ve amortismanları (kısmi gider kısıtlaması vb.) doğru takip edilmiş mi?

  • Temsil ve ağırlama giderlerinde belge türü, katılımcı listeleri, amaç vb. belirtilmiş mi?

  • Bağış ve yardımlar “tamamı indirilebilen / sınırlı indirilebilen / hiç indirilemeyen” olarak sınıflandırılmış mı?

  • Sponsorluk giderleri, spor kulüplerine yapılan ödemeler vb. için ilgili kanun maddeleri uygulanmış mı?

  • Yurtdışı hizmet, danışmanlık, royalty, know-how ödemeleri için stopaj ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları değerlendirilmiş mi?

9. KDV Detaylı Kontrol

  • Her dönem KDV beyannamesi süreinde mi, hiç “verilmeyen” dönem var mı?

  • Hesaplanan KDV ile brüt satışlar ve KDV oranları arasında tutarlılık analizi yapıldı mı?

  • İndirilecek KDV listesinde hatalı, mükerrer veya sahte belge kaynaklı kalemler tespit edildi mi?

  • İndirim KDV’de yıl sonu devreden KDV olağan dışı büyüklükte mi? (İade hakkı doğuran işlemlerle uyum)

  • Tevkifatlı işlemlerde (2/10, 5/10 vb.) alıcı-satıcı rolü doğru algılanmış mı?

  • KDV iade dosyaları (ihracat, tevkifat, indirimli oran) için gereken tüm listeler, YMM raporları, VEDOP yüklemeleri hazır mı?

  • İndirim konusu yapılamayacak KDV (KKEG’e dahil edilmesi gerekenler) ayrıştırılmış mı?

10. Gelir/Kurumlar Vergisi Matrah Kontrolleri

  • Geçici vergi dönemlerinde ticari kar → mali kar dönüşüm tablosu yapılmış mı?

  • Kümülatif geçici vergi matrahları ile yıllık GV/KV matrahı uyumlu mu?

  • KKEG, istisnalar, indirimler (RG ve teşviklere göre) tablo halinde gösterilmiş mi?

  • İştirak kazancı istisnası, taşınmaz satış kazancı istisnası vb. özel istisnalar için şartlar ve süreler kontrol edilmiş mi?

  • Devreden zararlar (5 yıllık süre, önceki yıllar matrahları ile uyum) doğru kullanılmış mı?

  • Yıllık beyannameye bağlanan finansal tablolar (bilanço, gelir tablosu) resmi defterlerle birebir örtüşüyor mu?

11. Stopaj (Muhtasar + MPHB) – Ücret, Kira, Serbest Meslek

  • Ücret stopajları, vergi tarifesine göre doğru hesaplanmış mı?

  • Kira ödemelerinde stopaj (GVK 94) oran ve matrahı doğru mu? (net/brüt karışıklığı var mı?)

  • Serbest meslek ödemelerinde stopaj doğruyu yansıtıyor mu, serbest meslek makbuzları tam mı?

  • Yönetim kurulu üyelerine ödenen huzur hakları, kar payı vb. ödemeler için stopaj ve damga vergisi kontrolü yapılmış mı?

  • Yurt dışı dar mükelleflere yapılan ödemelerde KVK 30 kapsamındaki stopaj ve anlaşma hükümleri dikkate alınmış mı?

  • İşveren sigorta primleri, BES, özel sağlık sigortası katkıları vergi istisnası limitlerine uygun mu?

12. Damga Vergisi ve Harçlar

  • Sözleşme, taahhütname, kefalet, teminat mektubu, vekaletname vb. belgeler için damga vergisi yükümlülüğü incelenmiş mi?

  • Ücret bordroları için damga vergisi beyanı doğru mu? (İstisnalar, muafiyetler)

  • Kira sözleşmeleri, ihale sözleşmeleri, inşaat taahhüt sözleşmeleri gibi özel damga vergisine tabi belgeler eksiksiz beyan edilmiş mi?

  • Tapu, ruhsat, imar, mahkeme vb. işlemlerde harç ödemeleri kontrol edilmiş mi?

13. Ücretler, Bordro ve SGK ile Çapraz Kontrol

  • SGK’ya bildirilen brüt ücret, gelir vergisi matrahı ve damga vergisi matrahı arasında tutarsızlık yok mu?

  • Asgari ücret desteği vb. uygulamalar varsa doğru hesaplanmış mı?

  • Kıdem ve ihbar tazminatlarının vergilendirilmesi (GVK istisna sınırları) doğru mu?

  • Fazla mesai, prim, ikramiye ödemeleri hem SGK hem vergi yönünden doğru beyan edilmiş mi?

  • Bordrolarda görülen personele ait beyanlar ile Muhtasar, KDV (hizmet), SGK kayıtları arasında çelişki var mı?

14. Sektörel Özel Kontroller (İhtiyaca Göre Eklenebilir)

14.1. İnşaat ve Taahhüt

  • Şantiye bazlı maliyet takibi ve geçici kabul/proje bazlı gelir tahakkuku doğru mu?

  • Hakedişler, keşif özetleri, ihale dosyaları damga vergisi/kdv açısından incelenmiş mi?

  • Satıcı ve taşeronların sahte belge riski analiz edilmiş mi?

14.2. Perakende / Market / Lokanta

  • Günlük Z raporları ile KDV beyannamesi ve 600 satış hesabı uyumlu mu?

  • Pos–yazar kasa–nakit tahsilat üçlüsü arasında fark var mı?

  • Gıda zayiatı, bozulma, son kullanma tarihi geçen ürünler için tutanak ve kayıtlar var mı?

14.3. E-Ticaret / Hizmet / Ajans

  • Pazaryeri komisyonları, kargo, iade süreçleri ayrı hesaplarda izleniyor mu?

  • Dijital reklam giderleri (Google, Meta vs.) için stopaj/KDV/çifte vergileme durumu incelenmiş mi?

vb. (müşteriye göre modül eklenebilir)

15. Vergi Uyuşmazlıkları, İnceleme ve Ceza Dosyaları

  • Son 5 yılda uygulanmış vergi cezaları, uzlaşmalar, vergi davaları listelenmiş mi?

  • Dava ve uzlaşma tutanakları sınıflandırılmış ve risk analizi yapılmış mı?

  • İnceleme raporlarında tespit edilen hususlar için tekrar etmeme amacıyla iç kontrol geliştirilmiş mi?

  • Devam eden incelemeler, yazışmalar ve özelge talepleri ayrı izleme dosyasında mı?

16. İç Kontrol, Sistem ve Yazılım

  • Kullanılan muhasebe/ERP programı, vergi mevzuatına uygun güncel versiyonda mı?

  • Programda kullanıcı yetkileri ayrıştırılmış mı? (kayıt yapan, onaylayan, raporlayan ayrımı)

  • Otomatik entegrasyon (e-fatura, e-irsaliye, banka entegrasyonu vb.) doğru çalışıyor, test edilmiş mi?

  • Manuel kayıtlar için ayrı kontrol mekanizması (onay, açıklama notu) var mı?

17. Veri Analitiği – Oran ve Tutarlılık Testleri

  • Brüt kâr marjı yıllar itibariyle ve sektörel verilerle kıyaslanmış mı?

  • KDV oranlarına göre satış dağılımı (1–10–20 vb.) mantıklı mı?

  • Kasa + bankalar + alacaklar + stokların toplamı ile borçlar ve özkaynak uyumlu mu?

  • Ödenen vergi/ciro, SGK prim/ciro, personel gideri/ciro gibi oranlar makul mü?

  • “Ani artış/azalış” gösteren kalemler (ciro, gider, kâr, KDV devri vb.) için açıklama alınmış mı?

18. Sonuçlandırma ve Eylem Planı

  • Tespitler; Yüksek / Orta / Düşük risk olarak sınıflandırılmış mı?

  • Hangi kalemler için düzeltme beyannamesi verilmesi gerektiği belirlendi mi?

  • Pişmanlık/uzlaşma/dava gibi hukuki yollar gerektiren hususlar listelendi mi?

  • Mükellefe sunulacak yazılı denetim raporu taslağı hazır mı?

  • İç kontrol ve prosedür geliştirme önerileri (kasa limiti, e-belge düzeni, stok sayımı, bordro süreçleri vb.) eylem planına bağlandı mı?

Paylaş
yazar avatarı
Frekans YMM İzmir
Biyografinin Tamamını Gör
Benzer İçerikler